Nilhan Aydın

Üç yanı Tajo Nehriyle çevrili engebeli bir burnun üzerinde konumlanan Toledo kapılarındayım.

Yalnızım.

Aşkım ile köprüleri atmak istiyorum.

13. yüzyıldan kalma, savunma kuleleriyle süslü San Martin Köprüsünden şehre giriş yapıyorum.

‘Doğu kültürünü Avrupa’ya tanıtmış şehir’ sözleriyle nitelenen Toledo, Ortaçağ’dan kalma mimarisini günümüzde halen koruyabilmiş, üç büyük dinin izlerinin görüldüğü bir şehir. İşte bunlardan dolayı turizmin en yoğun olduğu Avrupa şehirlerinden biri. UNESCO’nun Dünya Kültür Mirası Listesi’nde bulunan Toledo; tarih boyunca Romalılar, Vizigotlar, Emeviler ve Fransızlar gibi çok sayıda kültüre ev sahipliği yapmış ve bunun bir kazanımı olarak, 19. yüzyıldan itibaren sanatçıların ilgi odağı, gezginlerin ise ilk durağı olmuş.

Peki, bu küçük şehir böylesine zengin bir tarihi mirası bugüne kadar nasıl korudu?

Duvarlarla kaplı kente, çok iyi korunmuş Yeni Bisagra, Eski Bisagra, Puerto del Sol, Cambron gibi tarihi kapılardan ve köprülerden geçilerek giriliyor. Şehrin mimarisinde “mudejar” etkileri de oldukça fazla. Mudejar, İslam sanatının Hıristiyan sanatına uygulanmış biçimine deniliyor.

Tabi ki şu duvarlar korumadı şehri.

Ben ise kendimi aklımdaki karamsar düşüncelerden koruyamıyorum, kaçarcasına hızlanarak bir sokağa dalıyorum.

Sanki zaman tüneline girmiş gibi, Ortaçağ’da kentin ana yolları olan Cambron ve Bisagra caddelerinden yürüyerek Zocodover Meydanı’na ulaştım. Karşıma Arap ve İspanyol mimarisinin karışımı olan Mudejar stilindeki, cami kalıntıları üzerine inşa edilen Santiago del Arrabal Kilisesi çıktı. Hemen gerisinde kente uzaktan bakıldığında kale görünümüyle dikkat çeken heybetli yapı Alkazar bulunuyor. 13.yüzyıldan kalma bu binada askeri müze bulunuyor.

Yoluma devam etmek istiyorum ama her dönemeçten, her kapıdan zırhlı biri elinde kılıç ile kovalamaya başlıyor beni.

Nasıl bir yer burası?

Toledo çeliği, özellikle de kılıçları, MÖ 1. yüzyıldan beri ünlüdür. Kentte büyük bir silah fabrikasıyla Mudéjar üslubunda metal eşya üreten atölyeler varmış.

Bir hediyelik eşya dükkanına giriyorum.  Tezgahlar duvarlar her yer irili ufaklı zırh ve kılıç dolu, gümüş kaplamalı, altın yaldız desenli çeşit çeşit.

Bir kılıç elime alıyorum, “kes şu bağı Nil” diyorum kendi kendime.

 “At köprüleri dümeni olmayan yelkenli adam ile..”

Sezen Aksu’nun bir şarkısı aklıma geliyor” nerede bende o cesaret”.

Bende, kılıcı satın alıp, şimdilik sanatın tadını çıkarmaya karar veriyorum.

Sanatın Merkezi
Şehrin tarihi binaları içinde en dikkat çekeni Toledo Katedrali. İspanya’nın en büyük üçüncü katedrali olan gotik mimarinin güzel bir örneği olan yapının inşası, 1226’da başlayıp, tam 267 yıl sürmüş! Bu uzun yapım süresi katedral mimarisini de bir çeşit kültürler buluşması haline getirmiş. Yapıda Mudejar, Barok ve Neoklasik mimarinin özellikleri görmek mümkün. Çok sayıda şapelin bulunduğu katedraldeki 120 kişilik el yapımı oturma ve hazine bölümlerini; ayrıca Velasquez, Rubens, Goya ve El Greco’nun muhteşem tablolarını görmek için İspanya resminin en ünlü ustalarından olan El Greco, uzun yıllar Toledo’da yaşayıp, ölene kadar kenti sanatıyla süslediği için onun eserlerini görebileceğiniz tek yer katedral değil. Girit’te doğan, bir süre İtalya’da yaşayan ve Yunanlı köklerinden dolayı “El Greco (Yunanlı)” adını alan ünlü ressam, 1579 yılında İspanya’da aldığı ilk sipariş olan Santa Domingo el Antiguo Kilisesi’nin yapımı için Toledo’ya gelmiş ve kente yerleşmiş. Buradaki eserleri kiliselerde ve “Casa del Greco (El Greco’nun Evi)” ismindeki bir müze evde sergileniyor.

Sanatçının Santo Tome Kilisesi’nde bulunan, dünyaca ünlü yapıtı Orgaz Kontu’nun Cenaze Töreni tablosunu önünde duruyorum.

Şeytan diyor ki; “elindeki kılıç ile şu resmi ortadan yar”.

nilhanaydin @cumhuriyet.com.tr

Bu yazıya henüz yorum yapılmadı. Bu yazı için ilk sözü siz söyleyin!