Daha önce Afrika’yı görmüş biri olarak Uganda'nın beni bu kadar etkileneceğimi tahmin edemezdim. Yalnızca 4 gün kaldım. Virüs bulaşır, hastalık kaparım korkusuyla gittiğim bu ülkeden, ruhumda açılan izlerle döndüm.

Çok sevdiğim arkadaşım, gazeteci abim Ramazan Öztürk ile uzun yıllar Sabah gazetesinde birlikte çalıştık. Çok zor haberlerin kahramanı olduğunu biliyorum. Türkiye'de Savaş muhabiri adını yazdıran ilk isimlerden biridir. Uzun zamandır TRT 1 ekranlarında yaptığı "Kırılma Noktası" adlı belgesel programı izleyenler ile birlikte beni de ekrana bağlıyor. Her zaman başarılı, örnek aldığım çok değerli insandır. Benim Afrika merakım ise korkusuzca gittiği ülkelerde yaptığı röportaj ve fotoğraf çekimleri ilgimi çekmiştir. Hikayeleri, hayatları bile haberdir onların Ramazan Öztürk'de o insanlardan biridir.

BEN MAGAZİN GAZETECİSİYİM AMA;

6 yıl önce gittiğim Kenya'nın uzaklarında yer alan doğal park'da MasaiMara'da günlerce yaşadım. Orada gördüğüm ilginç olayları, vahşi hayatı kare kare fotoğrafladıktan sonra "Magazinci Gözüyle Afrika" adlı sergilerimi açtım. Gazeteci olmak benim için önemliydi. Mesleğimizin branjı olmamalıdır. İnsanın gözü ve yaşadığı hikayeler her zaman bu meslekte önemlidir. Bende buna önem veren insanlardan biriyim. Bana Uganda'ya gelirmisin..teklifi geldiğinde yola koyuldum. Vizyon Ajans sahibi Atilla Kalpakaslan, bu ülkeye kimsenin gelmek istemediğini söylediğinde o insanlara hak vermiyor değildim. Ama benim gitmem gerektiğini biliyordum. Antalya, İtalya veya Amerika yerine, benim Afrika'ya gitmem gereken yerlere gideceğimi biliyordum.

BAVULUMU HAZIRLADIM;

Özellikle bize verilen bilgide, yazlık rahat giysilerin yanı sıra, sıcak tutacak kalın giysilerde almamız gerektiği söylendi. Tüm bunların yanı sıra dezenfekte için kolanya, ıslak mendil, sinek spreyleri vs ama o ülkenin hastalığı konusunda yeterli bilgiler, yukarıda yazıldığı gibi yıllar önce istatistikler olduğunu bilmiyordum. Atatürk Havaalanında aktarmalı olarak Dubai'ye, oradan  Ütopya Adisababa ve Uganda'ya gidecektik. 12 kişilik ekip arkadaşım ile İstanbul'dan yola çıktık. sabah doğru 02 sıraları Dubai ye indik. Gümrük kontrollerinde arkadaşlarımız terör nedeniyle tüm dünyada alınan tedbirler açısından, çantalarındaki bütün sıvı ilaçlarını, kolanya dahil, bayan arkadaşlarımızın parfüm, makyaj ve malzemelerine el koyuldu. Dubai ye giriş yaptığımızda uykusuzluk ve yorgunluk nedeniyle ertesi gün sabah 10.00 da kalkacak uçağımızı beklemeye başladık.

AIDS'İN PENÇESİNE ALDIĞI UGANDA'DA YAŞ ORTALAMASI 45 ile 50ARASI

YAŞI GEÇENLER İNSANLARA SAYGI GÖSTERİLİYOR

Daha önce Afrika’yı görmüş biri olarak Uganda'nın beni bu kadar etkileneceğimi tahmin edemezdim. Yalnızca 4 gün kaldım. Virüs bulaşır, hastalık kaparım korkusuyla gittiğim bu ülkeden, ruhumda açılan izlerle döndüm …  

236 bin kilometrekarelik bir ülke Uganda. Türkiye'nin yaklaşık üçte biri kadar. Afrika'nın tam ortasında ve Ekvator çizgisi de üzerinden geçiyor. Başkent Kampala ise Ekvator'un hemen üzerinde. Ülke nüfusu 26 milyon kadar. Ülkede tarımla geçiniyor. En büyük gelir kaynaklarını muz meyvesinden elde ediyorlar. Afrika'nın en fazla muz çeşidi bu ülkede bulunuyor. Sanayi yok gibi. Ülkede yalnızca 10 fabrika bulunuyor. Bunlardan ikisi çimento fabrikası. Ortalama aylık gelirleri yalnızca 50 dolar. Son yıllarda önem vermelerine rağmen eğitim hala çok yetersiz  … Ülkede herkes istediği gibi dinini serbestçe yaşayabiliyor. Büyük çoğunluk Hıristiyan. Yüzde 16'lık bölümü oluşturan Müslümanlar daha çok Arap ülkelerinden gelenler.

Uganda, Afrika'nın en yeşil bölgelerinden biri. Yeşil ve sulak alanlarda filden aslana, su aygırından leopara kadar çeşit çeşit vahşi hayvan yaşıyor. Ülkede 57 kabile var. En büyük kabile ise Paganda. Ülkede 10 farklı dil konuşuluyor, resmi dil ise İngilizce.

“ALINYAZILARI DA, DERİLERİ GİBİ KARA”AÇLIK VE SEFALET KOL GEZİYOR.

Öyle bir ülke ki alınyazıları da derileri gibi kara  … Ülkeyi dolaş tıkça, açlığa, yoksulluğa, hastalığa tanık oluyorsunuz, çaresizliği gözlerinizle görüyorsunuz. Ülkede attığınız her adım sizi etkiliyor, içinizi burkuyor. Vizyon Ajans'ın sahibi Atilla Kalpakaslan'ın davetiyle gittiğimiz Uganda'ya, Dubai aktarmalı, Etyopya üzerinden geçtik. Orayı bilenler yazlık rahat kıyafeterin yanısıra, sıcak tutacak kalın giysiler de almamızı tembihlemişti. En önemlisi de dezenfekte için kolonya, ıslak mendil, sinek spreyleri ve koruyucu ilaçlar almamız istenmişti. 12 kişilik ekibimizle Dubai'de yoğun bir güvenlik kontrolünden geçtikten sonra Etyopya, ardından uzun bir karayolu yolculuğundan sonra Uganda'ya ulaştık. Öyle yorulmuştuk ki, birkaç saat uyku bile iyi gelmişti. Ertesi sabah erken saatlerde safari için yola koyulduk. Safari bölgesine yaptığımız 9.5 saatlik karayolu yolculuğunda kara Afrika'nın kara yazısını gördüm.

MUZLA BESLENİYORLAR

Yollarda karşılaştığımız manzaralar içler acısıydı. Açlık ve sefalet her an, her yerde göze çarpıyordu. İnsanlar yalınayaktı. Ayaklarında ne ayakkabı ne de terlik vardı. Bu durum, kırsal kesimde olduğu kadar şehirlerde de yoğundu. Hemen hemen her çocuğun karnı şişti. Nedenini sorduğumuzda, yeterli beslenemedikleri ve karınlarındaki parazitler nedeniyle olduğunu öğrendik. Muzla besleniyordu insanlar. Ve yiyecekler de açıkta satılıyordu. Birçok kişinin elinde muz vardı. Temel besin kaynakları, ülkede en çok bulunan meyve olan muzdu  …

AIDS BELASI  

Ama ülkenin başında öyle bir bela vardı ki, açlığın da sefaletin de önüne çıkıyordu. 20. yüzyılda insanlığın başına bela olan ve özellikle fakir ülkeleri kırıp geçiren AIDS

Bu hastalık Uganda'nın başına öyle bir bela olmuş ki, şu anda ülkenin yüzde 30'undan fazlası AIDS'li. Doğan her çocuktan ikisi AIDS'li dünyaya geliyor. İlk hastalığın bu ülkede 1986'da ortaya çıktığı biliniyor. Kamyon şoförleri vasıtasıyla ülkeye taşınmış. Cinsel ilişki yaşının oldukça erken başlaması, cinsel yoldan bulaşan bir hastalık olması nedeniyle AIDS'in yayılmasını kolaylaştırmış. Öyle bir yayılmış ki hastalık, ülkenin yarısından çoğunu sarmış. Birleşmiş Milletler'in ve diğer uluslar arası yardım kuruluşlarının müdahalesiyle bugünkü seviyesine indirilmiş. Ülkenin her bölgesinde AIDS klinikleri açılmış, eğitim verilmeye başlanmış. Önceleri sakladığı AIDS'i şimdi yenmeye çalışıyor ülke insanı. Yaşanan onca ölümden sonra ülke halkının en korktuğu şey AIDS olmuş. Hatta iç savaştan daha çok AIDS'ten korkuyor Ugandalılar. Hastayı da hemen tanıyorlar. Vücudunda yaralar oluşuyor, çok şiddetli baş ağrıları başgösteriyor, saçlar cılızlaşıp dökülmeye başlıyor.

ÖLÜMÜ BEKLEMEK

Ugandalıların başına bela olan yalnızca AIDS değil. Malarya hastalığı da en çok korkulanlardan biri. Sıtmaya benziyor. Sivrisineğin sokmasından 2-3 gün sonra öldürüyor. Yüksek ateşle başlıyor ve müdahale olmayınca sonu ölümle bitiyor. İlaçla tedavisi mümkün ama ülkede çok az bulunuyor. Yeterli sayıda da gelmiyormuş Uganda'ya. Bir de tüm dünyada olduğu gibi kanser hastalığı var. Kansere yakalanan Ugandalı sadece ölümü bekliyor.

YAŞ ORTALAMASI 45-50

Ülkede yaşanan böylesi sefalet ve hastalıklar nedeniyle yaş ortalaması da 45 olarak karşımıza çıkıyor. Ne acıdır ki, bu rakam, uygar dünyanın artık genç olarak kabul ettiği bir yaş sınırı. Maalesef bu ortalama dünyanın Ortaçağ'daki ortalama yaş sınırıyla neredeyse eşit.

45 yaşını geçen de pek yok zaten ülkede. Uganda'da yaşı 40'ı geçenlere hürmet ediliyor, saygıyla karşılanıyor. Farklı kıyafetler giydiriliyor.

BOB GELDOF'U ANLADIM

Yalnızca 4 gün kaldığım bu Afrika ülkesi, beni derinden yaraladı. Yıllardır magazin muhabiri olarak görev yapıyorum. Şöhret, ihtişam, para, zenginlik adına her şeyi gördüm. Bunlara sahip insanlarla röportaj yaptım, onları görüşlerini duygularını okuyucuya aktardım. Ülkemdeki fakirliği, yaşam mücadelesi verenleri de gördüm. Hatta başka fakir Afrika ülkelerini gezdim dolaştım.

Ancak tüm zenginliklere tezat, bunların tam uç noktasında olan yaşamlarla, Afrika'nın bu ücra ülkesi Uganda'da karşılaştım. Bu durum beni derinden yaraladı, sarstı adeta , Afrikalı açlar için Live Aid  konserleri düzenleyen Bob Geldof'u, buraya yardım elini uzatan Angelina Jolie ve Bried Pitt'i, daha nice hayırsever ünlü sanatçıyı, zengin işadamlarını düşündüm ve ne kadar önemli işler yaptıklarını anladım. Ve böyle insanların, çok özel insanlar olduğunu düşündüm. Gözümle şahit olduğum bu sefalet ve çaresizlik sayesinde, insan olmanın erdeminin muhtaç bir insana yardım etmek olduğunu, ona elini uzatmak olduğunu anladım.

Size Uganda Cumhuriyeti ile ilgili resmi bilgileride vermek istiyorum. Resmi kayıtlarda aşağıda görüldüğü gibi;

RESMİ ADI Uganda Cumhuriyeti

BAŞKENTİ Kampala

NÜFUSU 25,6 Milyon

KONUŞULAN DİL İngilizce(Resmi Dil), Ganda veya Luganda, diğer Nijer-Kongo dilleri, Nilo-Sahara dilleri, Svahili, Arapça

HÜKÜMET BİÇİMİ Cumhuriyet

BAĞIMSIZLIK TARİHİ 09.10.1962

DEVLET BAŞKANI Yoweri Kaguta Museveni

DİN Katolik %33, Protestan %33, Müslüman %16, Yerel

Dinler %18

ETNİK YAPI Baganda %17, Ankole %8, Basoga %8, Iteso %8, Bakiga

%7, Langi %6, Ruanda %6, Bagisu %5, Acholi %4, Lugbara %4, Batoro %3, Bunyoro %3, Alur %2, Bagvere %2, Bakonjo %2, Jopodhola %2, Karamojong %2, Rundi %2, Afrika dışı %1, Diğer %8

Coğrafi Veriler  [değiştir]ÜLKE SINIRLARI: 2,698 km

YÜZÖLÇÜMÜ :236,040 km2

KIYI UZUNLUĞU: 0 km

KOMŞU ÜLKELERLE SINIRLARI: Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Kenya, Ruanda, Sudan, Tanzanya

TOPRAĞIN KULLANIMI %25,34

SULANAN ARAZİ 90 km2

Demografik Veriler(2003)

NÜFUS 25,6 Milyon

NÜFUS ARTIŞ HIZI %2,96

NÜFUS YAPISI 0-14 %50,8; 15-64 %46,8; 65- %2,4

ORTALAMA YAŞAM SÜRESİ 44,9

KADIN 46,4

ERKEK 43,4

Ulaştırma DEMİRYOLLARI 1,241 km

KARAYOLLARI 27,000 km

Enerji Tüketimi ELEKTRİK ÜRETİMİ 1,928 Milyar kw

FOSİL YAKITLAR %0,9

HİDRO %99,1

ELEKTRİK İHRACATI 174 Milyon kw

ELEKTRİK İTHALATI 1 Milyon kw

PETROL ÜRETİMİ 0

PETROL TÜKETİMİ 8,75 Milyar varil.

Üyesi olduğu uluslararası kuruluşlar ACP, AfDB, C, EADB, ECA, Gıda ve Tarım Örgütü, G-77, IAEA, IBRD, ICCt, ICFTU, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, IGAD

Uluslararası Çalışma Örgütü, Uluslararası Para Fonu, Interpol, Uluslararası Olimpiyat Komitesi, IOM, ISO, ITU, NAM, OAU, OIC, OPCW, PCA, Birleşmiş Milletler, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UPU, WCO, WFTU, Dünya Sağlık Örgütü, WIPO, WMO, WToO, WTO.